Wraz z początkiem października weszliśmy w kolejny sezon grzewczy, który potrwa do końca marca. To czas, w którym co roku odnotowuje się wzrost liczby pożarów oraz zatruć tlenkiem węgla w budynkach mieszkalnych. Aby przeciwdziałać tym zagrożeniom, Państwowa Straż Pożarna prowadzi ogólnopolską akcję edukacyjną. Jej celem jest podniesienie świadomości mieszkańców na temat ochrony zdrowia i życia w okresie jesienno-zimowym.
Statystyki pożarowe przypominają, że najwięcej niebezpiecznych zdarzeń ma miejsce tam, gdzie teoretycznie powinniśmy być najbardziej bezpieczni – w naszych domach i mieszkaniach. Często przyczyną tragedii bywa brak wiedzy o tym, jak podstępnym zagrożeniem jest czad oraz jak prawidłowo dbać o stan instalacji technicznych.
Dlaczego tlenek węgla jest tak niebezpieczny?
Tlenek węgla nazywany jest bezwonnym wrogiem z bardzo konkretnego powodu – ludzkie zmysły są wobec niego całkowicie bezradne. Gazu tego nie można zobaczyć, usłyszeć ani poczuć. Powstaje on w wyniku niepełnego spalania paliw stałych, płynnych i gazowych.
Wbrew powszechnej opinii, źródłem niebezpieczeństwa są nie tylko piece grzewcze. Do emisji czadu dochodzi również w wyniku niesprawności innych urządzeń codziennego użytku. Szczególną czujność należy zachować w przypadku:
- łazienkowych piecyków gazowych i podgrzewaczy wody,
- kuchenek gazowych oraz okapów kuchennych,
- kominków (w tym biokominków, w których użyto paliwa niskiej jakości),
- urządzeń spalinowych (np. agregatów prądotwórczych) uruchamianych w garażach lub piwnicach.
Ważne sygnały ostrzegawcze organizmu
Warto wiedzieć, jak organizm reaguje na obecność czadu w powietrzu. Pierwsze symptomy łatwo pomylić ze zwykłym zmęczeniem lub przeziębieniem. Należą do nich bóle i zawroty głowy, ogólne osłabienie oraz duszności, które pojawiają się nawet przy minimalnym wysiłku fizycznym. Dłuższe przebywanie w skażonym pomieszczeniu powoduje poważniejsze skutki: nudności, wymioty, zaburzenia widzenia, dezorientację, ból w klatce piersiowej, a w konsekwencji nagłą utratę przytomności.
Od 2030 roku czujniki będą obowiązkowe
Kluczowym elementem profilaktyki jest montaż autonomicznych detektorów. Choć dziś zakup takiego urządzenia zależy od naszej własnej decyzji, warto wiedzieć o nadchodzących zmianach prawnych. Od 1 stycznia 2030 roku w Polsce zacznie obowiązywać powszechny nakaz instalowania urządzeń wykrywających dym i tlenek węgla we wszystkich obiektach mieszkalnych. W przypadku czadu wymóg ten obejmie pomieszczenia, w których użytkowane są urządzenia spalające gaz, węgiel, drewno czy olej opałowy.
Strażacy rekomendują, aby zadbać o bezpieczeństw już teraz. Zakup czujnika to niedrogie rozwiązanie, które daje ochronę przed niebezpieczeństwem ze strony trującego gazu. Straż Pożarna proponuje również pomoc osobom starszym przy montażu oraz wymianie baterii.
Prawidłowa wentylacja i obowiązki kominiarskie
Sama obecność czujnika nie zwalnia jednak z dbałości o przewody wentylacyjne i kominowe. Aby skutecznie zapobiegać gromadzeniu się czadu, należy bezwzględnie przestrzegać zasad bezpiecznej eksploatacji budynku:
- regularnie wietrzyć pokoje i dbać o mikrowentylację w oknach,
- nigdy nie zasłaniać ani nie zaklejać kratek wentylacyjnych,
- nie używać kuchenek gazowych do dogrzewania pomieszczeń,
Obowiązujące przepisy nakładają na właścicieli oraz zarządców nieruchomości sztywne terminy czyszczenia kominów. W zależności od sposobu ogrzewania, zanieczyszczenia z przewodów dymowych i spalinowych trzeba usuwać:
- 4 razy w roku – przy kotłach na paliwo stałe (węgiel, drewno),
- 2 razy w roku – przy instalacjach gazowych lub olejowych,
- co najmniej raz w roku – w przypadku przewodów wentylacyjnych.
Dodatkowo ustawa Prawo budowlane nakazuje, aby przynajmniej raz w roku przeprowadzić pełną kontrolę stanu technicznego instalacji gazowej oraz przewodów kominowych. Najlepszym momentem na taką wizytę kominiarza jest wczesna jesień, jeszcze przed nadejściem pierwszych mrozów.
Zachęcamy do zapoznania się z materiałami edukacyjnymi przygotowanymi przez Komendę Główną Państwowej Straży Pożarnej, które publikujemy w galerii poniżej.
Grafiki opracowane przez KG PSP:
